Daily Archives: 4 kwietnia 2013

Konfucjusz

Konfucjusz był synem biednego szlachcica. W wieku 15 lat rozpoczął pracę nadzorcy publicznych magazynów zboża oraz pastwisk. Po śmierci matki zrezygnował z wszelkich rozrywek życiowych i zwrócił się ku studiowaniu dawnej historii i literatury chińskiej. Później całe swoje życie – z wyjątkiem sześciu lat, kiedy był starszym nadzorcą – spędził na nauczaniu młodzieży szlacheckiej i urzędników (jako wędrowny nauczyciel). Nauki Konfucjusza obracały się wokół tego, jak powinno sprawnie funkcjonować społeczeństwo i co jest ludziom potrzebne do osiągnięcia zadowolenia. Tłumaczył on, dlaczego w starodawnych księgach kładziono nacisk na znaczenie dobrych obyczajów oraz uprzejmości w zachowaniu. Radził, by szlachta i urzędnicy dworscy nie wdawali się w intrygi, walcząc o władzę, lecz raczej zwrócili się studiowaniu muzyki, poezji i historii przodków. Obyczaje i obrzędy powinny być wyrazem szacunku dla przodków, podobnie jak ukłon składany aktualnemu władcy czy starszym osobom jest oznaką podporządkowania się lub podległości.

Reforma aten

Reforme ustroju Aten przeprowadził w VI w. p.n.e. Salon, wybrany na urząd archonta w 594 r. p.n.e.. Umorzył on długo drobnych właścicieli ziemskich i zakazał niewoli za długi. Salon podzielił ludność Aten na cztery grupy ze względu na roczny dochód, który obliczany był w zbożu, oliwie i winie. Na stanowiska archontów mogli kandydować tylko członkowie dwóch najbogatszych grup. Ich obowiązkiem była ponadto słuzba w wojsku i utrzymywanie stałej gotowości bojowej. Członkowie dwóch biedniejszych grup nie mogli sprawować urzędów, ale również byli zobowiązani do służenia w wojsku jaki żołnierze piesi lub wioślarze. Solon wprowadził sąd przysięgłych.. Reformy Solona nie zaspokoiły roszczeń ubogiej części społeczeństwa, a arystokracja nie patrzyła na nie przychylnym wzrokiem. Po śmierci Solona do władzy doszedł Pizystrat, który wprowadził w Atenach tyranię. Po śmierci Pizystrata doszło w Atenach do walk na tle politycznym, w wyniku których władzę objął pochodzący z rodu arystokratycznego Klejstenes. Pomimo arystokratycznego pochodzenia stanął on stanowczo po stronie ludu. W latach 508 – 507 r. p.n.e. przeprowadził ważną reformę ustroju. Podzielił Attykę na niewielkie jednostki terytorialne – demy. Od tej pory każdy obywatel był przypisany do określonego demu. Demy pogrupowano w 10 fyli. Urzędników na szczeblu fyli wybierano przez losowanie. Klejstenes wprowadził również urząd stratega. Strategów było dziesięciu, po jednym z każdej fyli. Klejstenesowi przypisuje się również wprowadzenie sadu skorupkowego inaczej zwanego ostracyzmem. Raz w roku, podczas Zgromadzenia Ludowego minimum 6000 obywateli wpisywało na glinianych skorupkach nazwisko podejrzanego. Wskazany przez największą liczbę głosów musiał opuścić na 10 lat Ateny, nie tracąc jednak praw obywatelskich i majątkowych. Miało to zapobiegać przejęciu władzy przez jednostkę nadmiernie ambitną.